74216

Тасымалдау машиналары. Құрылыс жүктерінің сипаттамасы. Тасымалдау машиналарының негізгі параметрлері, эксплуатациялық сипаттамалары, қолданылуы, конструктивті схемалары, жұмыс процесі және технологиялық мүмкіндіктері

Лекция

Производство и промышленные технологии

Тасымалдау машиналарының негізгі параметрлері эксплуатациялық сипаттамалары қолданылуы конструктивті схемалары жұмыс процесі және технологиялық мүмкіндіктері Жоспар: Құрылыс жүктерінің сипаттамасы. Тасымалдау машиналарының негізгі параметрлері. Тасымалдау машиналарының қолданылуы.

Казахский

2014-12-30

1.31 MB

111 чел.

Дәріс №3 (1 сағат)

Тақырып: «Тасымалдау машиналары.  Құрылыс жүктерінің сипаттамасы. Тасымалдау машиналарының негізгі параметрлері, эксплуатациялық сипаттамалары, қолданылуы, конструктивті схемалары, жұмыс процесі және технологиялық мүмкіндіктері»

Жоспар:

  1.  Құрылыс жүктерінің сипаттамасы.
  2.  Тасымалдау машиналарының негізгі параметрлері.
  3.  Эксплуатациялық сипаттамалары.
  4.  Тасымалдау машиналарының қолданылуы.
  5.  Конструктивті схемалары.
  6.  Тасымалдау машиналарының жұмыс процесі.
  7.  Технологиялық мүмкіндіктері.

Құрылыста жүктерді тасымалдау үшін жерүсті, су және әуе транспорттары қолданылады. Көпшілігі (>90% барлық тасаымалдан) – жерүсті (автокөлікпен, тракторлы, тасымалдағыш құралдар арқылы теміржол).

Автокөліктік транспорт барлық тасымалдаудың 80% құрайды. Оған кететін шығын барлық құрылыс жұмыстарының 12-15%-ін құрайды.

      

Тракторлық транспортавтомобиль жолдарын салу экономикалық жағынан тиімсіз жолсыз жерлерде, орман ағаштарын тасымалдау, құрылыс алаңын игеру кезінде қолданылады.

.

Сүйремелер мен жартылай сүйремелер–өздігінен жүрмейді, оларды тартқыш арқылы жылжытады.

 

Тасымалдаушы деп массалы сусыма және дара жүктердің сызықтық трассамен үздіксіз орын ауыстырылуын жүзеге асыратын техникалық құралдарды атайды. Конвейерлер 1 мен тұрбаөткізгіштік құрылғыларға  2 бөлінеді.

   

Теміржол транспорты –арақашықтығы 200 км ірі объекттер үшін қолданады. Бұлар жабық вагондар, жартылай вагондар, платформалар, цистерналар, вагон-самосвалдар.

Су транспортыбұлар  өзен және теңіз кемелері. Құрғақ жүк тасымалдайтын және мұнай құйылатын танкерлер. Жүккөтергіштігі 1000 т.

Өздігінен жүретін және өздігінен жүрмейтін (баржалар, секциялар). Кемшілігі: жүк тасымалдау жылдамдығы баяу, мерзімділігі.

 

Әуе транспорты: жетуі қиын аудандарда құрылыс жүргізу кезінде қолданылады. Бұлар ұшақтар, тікұшақтар, дирижабльдер. Құрылыс объектілері – зәулім ғимараттар (телемұнаралар, ретрансляторлар, домна пештері, тұрбалар, реакторлар,  ЛЭП тіректері).

Жүк автомобильдері және автопоездар: жүк автомобилібұл жүк тасымалдауға арналған өзіндік қозғалтқышы бар рельссіз транспорт құралы.

 

Мынадай автомобиль түрлерін ажыратады: жалпы қолданыстағы, арнайы және мамандандырылған.  Борттары шалқайта ашылатын, өтпелілігі жоғары, барлық дөңгелектері жетекші, сүйреуге арналған құралдары бар   ашық платформалар.  

Сүйреме және жартылай сүйремесімен бірге автомобиль образует автопоезд құрайды. Өтпелілігіне қарай автомобильдер жол, жолсыз  и дорожные, внедорожные арьерлік), өтпелілігі жоғары және жоғарылатылған деп ажыратылады.

Қозғалтқыш типіне байланысты олар дөңгелекті, дөңгелек-жылжымалы, әуе жастығына негізделген, , автомобиль-амфибиялар болады.

Жүккөтергіштігіне қарай: өте төмен (1 т дейін), төмен (1-2 т), орташа (2-5 т), үлкен (>5 т) және өте үлкен (от 1 до 110 т) болады. Шасси, астау, қозғалтқыштан (карбюраторлы, дизельді, газотурбинді) тұрады.

Шасси күш берілісін (трансмиссия), жүргіш бөлікті, басқару механизмдерін және электр жабдықтарын қамтиды.

Трансмиссия айналдырушы моментті қозғалтқыштан қозғалушыларға (дөңгелектерге) береді. Ол механикалық, электромеханикалық, гидромеханикалық болуы мүмкін.

Жүру бөлігі рамадан, ілмектен, осьтен және дөңгелектерден тұрады. Рамаға астау, кабина, қозғалтқыш, беріліс қорабы жән  т.б. орнатылады.  

Басқару механизмдеріне – рульдік басқару, қозғалыс жылдамдығын басқару және тежеу жүйесі жатады.

Арнайы автомобильдер сұйықағымды (сылақтар, бетондар балқытылған битум сұйық отын) және сұйық тәріздес жүктерді (цемент, бұрқылдақ ізбес, алебастр, гипс, ұнтақталған ізбес, құрғақ күл, минералды ұнтақ, құрғақ сусыма сылақтар, ұсақдәнді бетондар, олардың компоненттерін және тағы да басқа байланысқыш заттарды) тасымалдау үшін қолданылады.  

 

Автоцемент тасымалдағыш – бұл автомобильлен, тартқыштан және жартылай тіркеме – көтергіш цистернадан тұратын автопоезд.

 

Автобетонараластырғыштарды– дайын немесе құрғақ бетон қоспасымен толтырады. Автомобиль үстінде айналып тұрған араластырғыш барабан бар. Сонымен қатар сұйық битум мен  салқын материалдарды тасымалдауға қолданылады.  

 

Тракторлар. Трактор дегеніміз сүйремелі және ажаппалы құрылыс, жол, ауылшаруашылық машиналарын қозғалтуға арналған өздігінен жүретін дөңгелекті немесе жылжымалы машина.

Пнемоколесные тягачи.  В строительстве это как базовые машины для работы с различным прицепным и навесным рабочим оборудованием. Обладают высокой тяговой характеристикой, транспортными скоростями (до 50 км/ч и более), маневренностью и производительностью.

 

Жылжымалы трактордың максимал жылдамдығы – 12 км/сағ, дөңгелекті трактордыкі – 40 км/сағ. Транспортты тракторлар жүк  платформасымен, ал арнайы тракторлар лебедкалармен, платформалармен, көтергіштермен жабдықталады.

Тракторлар негізгі көрсеткіштері-тарту күші бойынша кластарға бөлінеді. Жылжымалы тракторларда ол оның массасына, ал дөңгелекті тракторларда массасынан– 0,5-0,6 бөлігі.

 

Қозғалтқыш қуаты 900 кВт оське түсетін күш 750 кН және одан да көп болса. Олар біросьті және екіосьті болады.

Конвейер (ағылш. conveyerтасу, conveyтасымалдаушы) – бұл үздіксіз жұмыс жасайтын транспорт құрылғысы немесе машина.

Жүк тасу элементіне қарай оларды ленталық, пластиналы, роликті, шөмішті, винтті деп бөледі.

 

Жұмыс жасау принципіне қарай– гравитациялы, жетекті (тарту және вибрациялы). Олар материалды горизонталь және көлбеу  (сусыма және кесекті материалдар, дара жүктер) тасымалдай алады.

.

Сурет 1.     Ленталы конвейер

а- жалпы схема; б- роликті тіреулер; в- жетек барабаны аймағындағы лента.

Жүкті тасымалдау екі барабанды – жетекші 2 және тартқыш 6 иетін үздіксіз резеңке тәріздес лента 4 арқылы жүзеге асырылады. Жүкті лентаның жүктегіш құрылғы 3 арқылы қозғалысы айналуы электр қозғалтқышынан 10 редуктор 9 арқылы берілетін жетекші барабанмен беттік үйкеліс күші арқылы қамтамасыз етіледі. Лентаның екі ұшы да айналма тіректерге 5 және 8 сүйенеді. Материал тиеу аймағында олар тік горизонталь роликтер түрінде болады (сурет б). Материалды барабан  6 арқылы түсіреді. Тарту күшін арттыру үшін жетекші барабан 6 жанына ауытқытушы барабан 7 оналастырылады. Ол қамту бұрышын  φ арттырады.

Лентаның ені В=0,4-2 м. Қозғалыс жылдамдығы – 0,8-4 м/с (дара жүктер үшін V=0,5-1,5 м/с). Ленталар – мата, резеңке тәріздес, бірнеше қабат мақта мата және синтетика талшықтарынан тоқылған матадан (бельтинг) жасалады.

Артықшылықтары: жоғары өнімділігі – 1000-8000 т/сағ, тасымалдау алыстығы– 10 км.   

Құрылыста жүкті жақын қашықтыққа тасымалдайтын стационар және орын ауыстырымды контейнерлер (ленталы) қолданылады.  Стационар конвейерлермен бетон және темірбетон заводтар, құрылыс материалдары қоймалары жабдықталады.  Жылжымалы– 5-тен 15 м.

Жұмыс өнімділігі:

                  

 мұндағы А – материал ағымының көлденең қимасының ауданы, м2;

          ρ – материал тығыздығы, т/м3;

          Vматериал қозғалысының жылдамдығы, м/с.

Конвейерлер түрлері

               Пластиналы конвейерлер – ұштары өткір материалдар,мірікесекті тастар, ыссы материалдарға арналған.   Тарту органы –жетекші және тартқыш жұлдызшаларды жанай иетін   шексіз шынжырлар 2. Тарту шынжырларына бірін-бірі жабатын металл пластиналар бекітілген. В=0,4-1,6 м; V=0,01-1,0 м/с. Эскалаторлар: пластиналы конвейерлердің бір түрі. Тоннельдік метрополитендерге арналған, қабаттық-ірі ғимараттар мен сауда орталықтарына арналған.  Теппе төсемесі h=0,4 м, b=1 м. Тарту органы – 2 параллельді пластиналы шынжырлар. α=30°; 45 м дейін– көтеру биіктігі. V=0,75-0,96 м/с. Өткізу қабілеттілігі 1000 адам/сағат дейін.

Қырғышты – қырғыштың тарту күшіне тәуелді болады.

Шөмішті. Элеваторлар: вертикаль 50 м дейін. V=1,25-2,5 м/с - жылдам; V=0,4-1,0 м/с – тыныш. П=100 м3/ч. Ұсақ және терең, жартылай дөңгелекті шөміштер.

Винтті – горизонталь және көлбеу (α=20°). Сусыма, кесек, қамыр тәріздес материалдарды 30-40 м арақашықтыққа тасымалдауға арналған. П=20-40 м3/ч. Винттертұтас, ленталы, қалқанды, фасонды.

 

Вибрациялы - ішкі үйкелу күшіннің төмендеуі.  Электромагнитті қоздырғыштар, механикалық жетекті вибраторлар.

Үздіксіз жұмыс жасайтын көтергіштер– даналы жүктерге арналған.

Алаңқайлар – люлькалар. Тиеп-түсіру жұмыстарына арналған.  

 Виброжелобтар – бетон қоспасын төсеу орнына беруге арналған.  Корпус ілмек арқылы көтергіш конструкцияға қосылған.

Тиеп-түсіру машиналары дара жүктер мен сусыма материалдарды қоймалар мен сұрыптау орындарына түсіру үшін көлік құралдарына тиеуге арналған.

Оларды былай ажыратады:

Жұмыс процесі бойынша: 1 –циклді машиналар; 2 – үздіксіз жұмыс жасайтын.

Жүру жабдықтарының түріне қарай: 1 – рельс дөңгелекті; 2 – пневмодөңгелекті; 3 – жылжымалы.

Қолданысына қарай: 1 – автотиегіштер; 2 – бір- және көпшөмішті тиегіштер; 3 – кран-манипуляторлар.

Түсіру әдісіне қарай: 1 – фронталь; 2 –жартылай бұрылатын; 3- асыра түсіру түрі.

Жұмыс циклі – материалды қамтуы, оны тасымалдау, түсіру, бұрынғы орнына қайтып келу.

Айырлы автоптиегіш – вертикаль телескопты көтергішті және оған ілінген жүк айырлары бар тиеп-түсіру машинасы. Ауыспалы жұмысшы органдары: орамалар мен қысқа тұрбаларға арналған істік; томар қамтығыштар; сусыма материалдарға арнлаған шөміш; блоксыз жебе; крандық жебе; рычагты крандық жебе.

Жүккөтергіштігіне қарай: жеңіл (2 т дейін); орташа (3,2-5 т); ауыр (5-10 т); аса ауыр (>10 т).

Құрылыста ең кең тарағаны жүккөтергіштігі орташа фронталь автотиегіштер.

Қысқабазалы өздігінен жүретін шассиден, беріс қорабы бар іштен жану қозғалтқыштарынан, жүру дөңгелектері бар жетекші және басқарылатын көпірлерден, рульдік басқару жүйесінен тұрады.

Жоғары маневрлілігі, тар жерлерде және қоймаларда икемді бұрылу. Айыр қамтуының максимал биіктігі– 4,5 м. Көтеру жылдамдығы – 0,5-10 м/мин, жылжу жылдамдығы – 50 км/сағ.

Манипулятор-крандар – жүкқысқыш құрылғысы бар дистанционды басқарылатын көтеріп-тасымалдауға арналған арнайы машиналар.

Біршөмішті тиегіштер– сусыма және кесек жүктерді (құм, гравий, щебень, қоқыс, көмір, кокс) көлікке (автомобильдер, жартылай вагондар) тиеуге арналған. Олар арнайы монтаждау, тазалау, жоспарлау, қарды тазалау құрылғыларымен жабдықталған.

Олар былай жіктеледі:

Жүккөтергіштігіне қарай: 1 – жеңіл (0,5-2 т); 2 – орташа (2-4 т); 3 – ауыр (4-10 т); 4 – көпжүкті (>10 т).

Шасси бойынша: трактордағы, тартқыштардағы, арнайы шасси.

Жүру құрылғысына қарай: дөңгелекті, жылжымалы.

Шөмішті босату бағытына қарай: 1 – беттік (фронталь); 2 – қапталдық (жартылай бұрылысты) және артқы (асырылмалы).

Құрылыста көбіне арнайы шассидегі фронталь тиегіштер қолданылады.  Жұмысшы жабдығы шөміштен, жебеден тұрады. Жебені екі гидроцилиндрлермен көтереді.

Шөмішті көтеру жылдамдығы– 1-1,5 м/с, көтеру биіктігі: 1,25 т – 2,7 м; 5 т – 3,4 м. Қозғалыс жылдамдығы – 8-12 км/сағ; транспорттық жылдамдықтары – 25-50 км/сағат.

Оларды көптеген ауыспалы және ілмелі жабдықтармен қамтамасыз етеді.

Бақылау сұрақтары:

  1.  Тасымалдаушы машина дегеніміз не?
  2.  Автокөліктердің қандай түрлері ажыратылады?
  3.  Тасымалдағыш машиналар қозғалтқыш типіне қарай қалай ажыратылады?
  4.  Тиеп-түсіру машиналары қалай жіктеледі?
  5.  Біршөмішті тиегіштер қалай жіктеледі?

Ұсынылатын  әдебиеттер  тізімі:

  1.  Строительные  машины.  Учебник  для  вузов.   Д.Н. Волков, В.И. Крикун, С.Е. Рынсков.  Под ред. Д.Н. Волкова. М. , Высшая школа, 1996.
  2.  Машины  для  городского строительства. Учебник для вузов.      С.С. Добронравов, В.Г. Дронов. М., Высшая школа, 1995.
  3.  Вайнсон  А.А.  Подъемно-транспортные машины.  Учебник для вузов. М., Машиностроение, 1999.
  4.  Волков Д.П., Крикун В.Я. Строительные машины. – М.:АСВ, 2002. Белецкий Б.Ф. Строительные машины и оборудование – Ростов н/Д, Феникс, 2005.
  5.  Васильченко В.А. Скребковый конвейер. Тяговый расчет. Методические указания.- Владивосток, 2009.
  6.  Добронравов С.С. Строительные машины и оборудование. - М.: Высшая школа, 2006.

 


 

А также другие работы, которые могут Вас заинтересовать

84868. Уявлення про слова-назви предметів 49 KB
  Уявлення про слованазви предметів. Ознайомити дітей зі словами які означають назви предметів розвивати вміння класифікувати предмети та ставити питання до назв конкретних предметів і назв істот; збагачувати словниковий запас учнів; розвивати спостережливість звязне мовлення...
84869. Слова протилежні за значенням (антоніми). Спостереження за роллю антонімів 66 KB
  Розвивати мовленнєві здібності учнів, лексичний запас, вміння аналізувати, характеризувати, класифікувати мовний матеріал, формувати та висловлювати власну думку; вчити працювати в групах. Виховувати почуття взаємодопомоги, взаємодії, товаришування, партнерства, прищеплювати любов до природи.
84870. А вже весна, а вже красна 72.5 KB
  В перший клас приходять діти, які мають обмежений словниковий запас, слабо розвинену дрібну моторику, неадекватні емоції і т.п. У багатьох дітей спостерігаються стійкі порушення мовлення. Щоб робота шкільного логопеда стала більш ефективнішою, йому потрібен тісний зв’язок з вчителем початкових класів.
84871. Розповідні речення. Інтонація при читанні розповідних речень. Розділові знаки в кінці розповідних речень. Слова, близькі за значенням 38 KB
  Дати учням уявлення про розповідне речення; розвивати навички інтонування розповідних речень з крапкою або знаком оклику в кінці; виховувати почуття любові до своєї Вітчизни. Сьогодні ми з вами побуваємо у містечку Речення. Вони хочуть допомогти вам у вивченні речення і розповісти багато нового і цікавого.
84872. Пом’якшені приголосні. Відсутність ь знака після букв приголосних, що не мають пари м’яких. Правильна вимова твердих, м’яких і пом’якшених приголосних 2.16 MB
  Мета уроку: Формувати комунікативну компетентність, контрольно-оцінювальну діяльність. З’ясувати, після яких букв в українській мові пишеться ь. Удосконалювати вимову твердих, м’яких і пом’якшених приголосних. Поповнювати словниковий запас. Розвивати мовлення, пам’ять.
84873. Донбас – мій рідний край 541.5 KB
  Мета: Формувати в учнів інтерес до навчання; вчити розповідати про символи нашої Української держави, Донецького краю та їх значення; розвивати прагнення бути свідомим громадянином України, її патріотом. Розвивати пізнавальні інтереси. Виховувати бажання наполегливо оволодівати знаннями, любов до школи.
84874. Note on Tracking from the ART List by Armin Winkler 29 KB
  Imagine you are playing ball with the dog, and the dog decides to stalk a bird instead. You can just yell harsh and loud enough to have the dog come back and leave the bird alone, but also leave the ball.
84875. Obedience tracking theory 27.5 KB
  The best advice I have EVER gotten in tracking is you can not track too much. I used to track twice maybe three times a week. Now I track at least 5 times a week and I am very happy with the results.
84876. Schutzhund Tracking 82 KB
  Some dogs are naturally inclined to air scent, others you will see naturally explore their surroundings with their noses very close to the ground from a young age. For Schutzhund, the dog is expected to follow a footstep trail with a deep nose (nose very close to the ground) and to indicate articles along the way.