81764

М.Е. Салтыков-Щедрин «Господа Головлевы» (1880)

Доклад

Литература и библиотековедение

Нет любви в доме госпожи Головлевой. В ее доме все подчинено процессу припасания. Все в доме Головлевых дышит ненавистью. Из бесконтрольной обладательницы головлевских имений Арина Петровна сделалась скромной приживалкой в доме младшего сына.

Русский

2015-02-21

31.48 KB

0 чел.

М. Е. Салтыков-Щедрин «Господа Головлевы» (1880) (роман)

Роман по форме – семейная хроника, в центре которой – судьба трех поколений дворянской семьи.

Арина Петровна Головлева – глава семьи. Нет любви в доме госпожи Головлевой. Мужа она презирает, за что он платит ей ненавистью. Дети для нее – обуза. Только одну страсть знает эта женщина – страсть к собственности, стремление к накоплению. В ее доме все подчинено процессу припасания. Все воспоминания о прошлом, даже о рождении детей, связаны в ее сознании с той или иной покупкой. Казалось, материнство должно пробудить в женщине любовь. Но и дети, рожденные без любви, «не затрагивали ни одной струны ее внутреннего существа».

Все в доме Головлевых дышит ненавистью. Грубость и произвол заменили детям материнскую любовь и заботу. Смерть царит на страницах хроники. В каждой главе – новое «умертвие»: в первой – умирают Степан и его отец, Владимир Михайлович; во второй – Павел; в третьей – самоубийство сына Порфирия, Владимира, назревает гибель другого сына, Петра; в четвертой – умирают Петр и Арина Петровна; в пятой – отправляют на верную гибель сына Евпраксеюшки; в шестой – духовная смерть Иудушки; в седьмой – умирают Любинька, Порфирий Головлев (Иудушка) и при смерти находится Аннинька. А перед смертью приходит к Головлевым тишина. Этот мотив сопровождает в романе тему одиночества.

Из «бесконтрольной… обладательницы головлевских имений» Арина Петровна сделалась скромной приживалкой в доме младшего сына. Иудушка с малых лет усвоил уроки маменьки – уроки лицемерия и пустословия. Разорив мать, он нанес ей последний удар, требуя подробнейшей годовой отчетности.

Жизнь останавливается в Головлеве. Никто не может спастись от паучьей сети речей иудушки, он сам запутался в этой сети с головы до ног.

Замерзает на дороге последний представитель семьи Головлевых, семьи, над которой «тяготел злополучный фатум», через историю которой проходили «праздность, непригодность к какому бы то ни было делу и запой. Первые две приводили за собой пустословие, пустомыслие и пустоутробие, последний – являлся как бы обязательным заключением общей жизненной неурядицы».

Так Щ. показывает, «как унаследованные от крепостных времен, закрепленные в поколениях праздность… стремление урвать кусок точат семью, раздирают ее в клочья».


 

А также другие работы, которые могут Вас заинтересовать

14924. Ғылыми-техникалық прогрестің даму бағыттары 75 KB
  1 Адамзат баласы өз басынан әр түлі қоғамдық өндіріс әдістерін өткізгені тарихтан белгілі. Олардың даму дәрежесін сиппайтын ортақ көрсеткіш бар. Олеңбек құралдары. Экономикалық дәуірдің айырмашылығы не нәрсе өндірілетіндігінде емес оны қалай және қандай еңбек құр...
14925. Еуропадағы қазақтар және ана тілі мәселесі 40 KB
  Абдулқайым Кесежи Еуропа Қазақ қауымдастығының төрағасы саясаттану ғылымдарының докторы саясаттанушы Германия ЕУРОПАДАҒЫ ҚАЗАҚ ДИАСПОРАСЫ ЖӘНЕ АНА ТІЛІ МӘСЕЛЕСІ: КЕЙБІР ПРОБЛЕМАЛАР МЕН ҰСЫНЫСТАР Қазақ халқының елеулі бір бөлігі қазіргі Қазақстан Рес...
14926. Қазақ гуманитаристикасы және ұлт тарихын зерттеу 76 KB
  Отан тарихы Қазақ гуманитаристикасы және ұлт тарихын зерттеу Г.Жугенбаева Тәуелсіз Қазақстанның тарих ғылымы ұлт тарихын терең жанжақты зерттеп жаңаша пайымдаулар жасауға батыл кірісуде1. Бұл әрекеттердің отандық тарих ғылымының осы уақытқа дейінгі жеті...
14927. Қазақстан - Өзбекстан мәдени байланыстары жөнінде 65.5 KB
  ТЕРЕҢ ТАМЫРЛАР Өзбекстан. Бұл ел күн қызуы мен шуақты жазық алқаптары мен құнарлы шұраттары көп диқаншылық һәм бағбандық кәсіппен айналысатын саудасаттық өріс алған байтақ өлке жасыл мекен. Ұлттық бағыттары мен құрамы да айқын. Қышлақтары тығыз орналасқан. Адамдар...
14928. Қазақстан Қарулы Күштері 372.5 KB
  Қазақстан Қарулы Күштері Кіріспе Қазақстан Қарулы Күштерінің қатарында әскери қызмет атқару әрбір қазақ азаматының аса маңызды әрі құрметті міндетінің бірі болып табылады. Қарулы Күштер қатарында қызмет ету Отанымызды қорғаудағы қасиетті борышыңды өтеу дег
14929. Қазақстан Республикасы, спорт және дене тәрбиесі 44 KB
  Қазақстан Республикасы спорт және дене тәрбиесі Спорт және дене тәрбиесi. Қазақ халқының дене тәрбиесiне оны шынықтыруға ептiлiкке денсаулықты көңiлкүйдi көтеруге арналған осы кездегi дене тәрбиесi мен спорт нышаны ерте замандаақ халық кәдесiне жарағандығын кейбiр
14930. Қазақстан Республикасының халқы 45.5 KB
  Қазақстан Республикасының халқы Қазақстан Республикасында 1989 жылғы халық санағында 161992 мың адам тiркелдi. 1999 жылғы санаққа дейiнгi аралықта Қазақстан халқы 12461 мың адамға кемiген. Мұның басты себебi бұрын қуғынсүргiнге ұшырап Қазақстан жерiне көшiрiлiп қоныстандырылғ
14931. Қазақстанның ғылымы және ғылыми мекемелері 79.5 KB
  Қазақстанның ғылымы және ғылыми мекемелері Ғылым және ғылыми мекемелерi. Қазақстанда ғылыми ойпiкiрдiң тууы ежелгi замандардан бастау алады. Археол. зерттеулер мен жазба деректер бiзге Жетiсуда Орт. және Шығ. Қазақстанда 6 8 9 11 ғлардаақ болған ежелгi қалалар ме
14932. Қазақстанның оқу-ағарту және денсаулық сақтау жүйесі 67.5 KB
  Қазақстанның оқуағарту жүйесі Оқуағарту жүйесi. Қазақстан жерiнде әсiресе оның отырықшы аудандарында орта ғлардың ерте кезеңiндеақ 7 8 ғ. көптеген мектептер мұсылманша бастауыш оқу орны мен медреселер дiни бiлiм беретiн ортадан жоғары оқу орындары жұмыс iсте