84349

Мостай Кәрим. Уҡытыусыма шиғыры. Сифат тураһында үтелгәндәрҙе ҡабатлау темаһына дәрес

Конспект урока

Педагогика и дидактика

Маҡсат: уҡыусыларҙы Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәримдең ҡыҫҡаса биографияһы һәм ижады менән танышыу; Уҡытыусыма шиғырының идея-тематик йөкмәткеһе менән таныштырыу; уҡыусыларҙың сифат тураһындағы белемдәрен нығытыу, телмәрен үҫтереү...

Другие языки

2015-03-18

32.21 KB

18 чел.

“Мостай Кәрим.  “Уҡытыусыма” шиғыры. Сифат тураһында үтелгәндәрҙе ҡабатлау” темаһына дәрес

                  

                                                   Үткәрҙе: башҡорт теле һәм әҙәбиәте    

                                              уҡытыусыһы Ғәббәсов Рим                          

                                                   Муллағәли улы.   

 

  

 

Стәрлетамаҡ – 2014

Муниципальное автономное общеобразовательное учреждение “Средняя общеобразовательная школа №12 с углубленным изучением отдельных предметов” городского округа город Стерлитамак Республики Башкортостан

Урок на тему “Мустай Карим. “Стихотворение “Моему учителю”. Повторение пройденного об имени прилагательном”

       Провел: учитель башкирского языка

                       и литературы

  Габбасов Рим  Муллагалиевич  

Стерлитамак – 2014

7-се класс, “Башҡорт теле” дәреслеге, Өфө, “Китап” – 2012й., З.М.Ғәбитова, М.Ғ.Усманова, 4-се бит бит.

Тема: “Мостай Кәрим.”Уҡытыусыма” шиғыры. Сифат тураһында үтелгәнде ҡабатлау”.

Маҡсат:

  1.  уҡыусыларҙы Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәримдең ҡыҫҡаса биографияһы һәм ижады менән танышыу;
  2.  “Уҡытыусыма” шиғырының идея-тематик йөкмәткеһе менән таныштырыу;
  3.  уҡыусыларҙың сифат тураһындағы белемдәрен нығытыу, телмәрен үҫтереү;
  4.  уҡытыусыларға ҡарата ихтирам тәрбиәләү.

Йыһазландырыу: М. Кәрим портреты, китаптар күргәҙмәһе, ҡоштар һүрәте, Мостай Кәримгә арналған презентация, проектор.

                                     Дәрес барышы.

  1.  Ойоштороу мәле.

Уҡытыусы: Һаумыһығыҙ, балалар! Ултырығыҙ! Хәйерле иртә.

Уҡытыусы: Дәрескә  әҙерлек  тураһында  шиғырыбыҙҙы уҡып күрһәтәйек  әле:

                                     Ҡыңғырау шылтыраны,

                                     Беҙ әҙербеҙ дәрескә.

                                     Китап, дәфтәрҙәр алдыҡ,

                                     Тотонайыҡ беҙ эшкә.

Уҡытыусы: Бөгөн нисәһе? Көндөң исемен беләһегеҙме?

Уҡыусы: Бөгөн - 4 сентябрь, кесаҙна.

Уҡытыусы: Һауа торошо нисек?

Уҡыусы: Бөгөн көн аяҙ. Ҡояшлы көн. Тышта йылы, йәй һымаҡ.

    Дәрес темаһын һәм маҡсатын әйтеү.

Уҡытыусы: Бөгөн дәрестә Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәримдең биографияһы һәм ижады менән ҡыҫҡаса танышырбыҙ. Быйыл шағирҙың тыуыуына 95 йыл туласаҡ. Шағирҙың “Уҡытыусыма” шиғырын уҡырбыҙ. Шулай уҡ сифат тураһында үтелгәнде иҫкә төшөрөрбөҙ.

II. Яңы тема өҫтөндә эш.

  1.  Инеш әңгәмә.
  2.  Бөгөн дәрестә Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәримдең “Уҡытыусыма” шиғыры менән танышасаҡбыҙ. Хәҙер һеҙгә олуғ шағирыбыҙҙың тормош юлы һәм ижады тураһында ҡыҫҡаса һөйләп үтәсәкмен. Бының өсөн мультимедия проекторынан презентация ҡараясаҡбыҙ.

(Презентация күрһәтәм һәм һөйләйем).

  1.  Мостай Кәримдең “Уҡытыусыма” шиғыры менән танышыу.

Уҡытыусы: Балалар, мин һеҙгә шиғырҙы тасуири уҡып ишеттерәм, һеҙ иғтибар менән тыңлағыҙ. (Уҡытыусының уҡыуы

а) Һүҙлек эше.

Уҡытыусы: Шиғырҙағы һүҙҙәрҙе дөрөҫ әйтергә өйрәнәбеҙ, шулай уҡ уларҙың тәржемәһе менән танышабыҙ. Минең арттан һүҙҙәрҙе хор менән ҡабатлайбыҙ:

һуҡмаҡ – тропинка  биҙәк – узор

наҙлап – ласково  үрелеп асҡан – открыл дотянувшись

дала – степь   серҙәрен асып бирҙең – открыл тайны

б) Уҡыусыларҙың шиғырҙы эстән һәм ҡысҡырып уҡыуы.

Уҡытыусы: Балалар, хәҙер һеҙ Мостай Кәримдең “Уҡытыусыма” шиғырын тасуири уҡып күрһәтегеҙ.

(2-3 уҡыусының ҡысҡырып уҡыуы).

в) Китаптың 5-се битендәге һорауҙарға яуап биреү. Уҡытыусы: Шағир һуҡмаҡты ни өсөн алтын тип атай?

Уҡыусы: Көҙ көнө ағастарҙан һары, ҡыҙыл төҫтәге япраҡтар ҡойола. Шуға күрә һуҡмаҡ алтын төҫөнә инә.

Уҡытыусы: “Алтын һуҡмаҡ”, “тормошом китабы” тигән һүҙҙәрҙе нисек аңлайһығыҙ?

Уҡыусы: Ҡойолған һары япраҡтарҙан һуҡмаҡ һап-һары төҫкә инә. Һуҡмаҡты алтын тип әйтергә була.

Уҡыусы: Мәктәптә уҡый башлаған көндән яңы тормош башлана.

Уҡыусы: Уны “тормошом китабы” тип атарға мөмкин.

Уҡытыусы: Авторҙың уҡытыусыһына булған ихтирамын ниндәй юлдарҙа күрәһегеҙ? Уҡып күрһәтегеҙ.

Уҡыусы: “Һин, уҡытыусым, шундай наҙлап

Ҡараның күҙҙәремә.

Һүнмәҫлек ҙур дәрттәр һалдың

Бәләкәс йөрәгемә”.

Уҡытыусы:  Композитор Айрат Ҡобағошов ошо шиғырҙың һүҙҙәренә көй яҙған. Хәҙер ошо йырҙы Башҡортостандың халыҡ шағиры Ғәли Хәмзин башҡарыуында тыңлағыҙ.

(Фонограмманы тыңлатыу).

  1.  “Сифат” темаһы буйынса үтелгәндәрҙе ҡабатлау.

Уҡытыусы: Нимә ул сифат?

Уҡыусы: Предметтың сифатын белдереүсе һүҙҙәр сифат тип атала. Сифат ниндәй? ҡайһы? Һорауҙарынаяуап бирә.

  1.  Дәфтәрҙә эш.

Уҡытыусы: Дәфтәргә бөгөнгө числоны яҙабыҙ. Шунан “Уҡытыусыма” шиғырынан сифаттарҙы табырға кәрәк. Бер уҡыусы таҡтала сифатты эйәртеүсе һүҙе менән, ә ҡалғандар дәфтәрҙә яҙа.

Уҡыусы: Ниндәй? Алтын һуҡмаҡ.

Уҡытыусы: Был  эш төрөн сылбырлап дауам итәбеҙ.

(һүнмәҫлек дәрттәр, ҙур дәрттәр, бәләкәс йөрәк, йондоҙло күктәр, зәңгәр күктәр, тәү бите – һүҙбәйләнештәрен һайлап яҙыу).

Уҡытыусы: Китаптың 5-се битендәге күнегеүҙе эшләйбеҙ. Кем күнегеүҙең биремен уҡып ишеттерә.

Уҡыусы: Һары, йәшел сифаттарын түбәндәгесә үҙгәртегеҙ. Улар менән һөйләмдәр төҙөгөҙ.

Уҡытыусы: Сифаттың дәрәжәләрен иҫкә төшөрәйек. Кем сифат дәрәжәләрен һанай?

Уҡыусы: Төп дәрәжә, сағыштырыу дәрәжәһе, артыҡлыҡ дәрәжәһе, аҙһытыу дәрәжәһе.

Уҡытыусы: Һары сифатын таҡтала Булат дәрәжәләр буйынса үҙгәртә, һеҙ дәфтәрҙә яҙығыҙ.

Уҡытыусы:  Йәшел сифатын таҡтала Алина дәрәжәләр буйынса үҙгәртә.

III. Дәресте йомғаҡлау.

Уҡытыусы: Балалар, бөгөн дәрестә нимә белдегеҙ?

Уҡыусы: Бөгөн дәрестә сифат тураһында үтелгәндәрҙе ҡабатланыҡ.

Уҡыусы: Сифат тураһында ҡағиҙәне иҫкә төшөрҙөк.

Уҡыусы: Сифаттың дәрәжәләрен ҡабатланыҡ.

Уҡытыусы: Дәрестә кемдең тормош юлы һәм ижады менән таныштыҡ.

Уҡыусы: Бөгөн дәрестә Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәримдең тормош юлы һәи ижады менән таныштыҡ.

Уҡыусы: Мостай Кәримдең “Уҡытыусыма” шиғырын тасуири уҡыныҡ, “Уҡытыусыма” йырын тыңланыҡ. Бик оҡшаны.

IY. Баһалау.Өй эше биреү.

Уҡытыусы: Өйҙә Мостай Кәримдең “Уҡытыусыма” шиғырын ятларға.

Уҡытыусы: Дәрес тамам. Һау булығыҙ!


 

А также другие работы, которые могут Вас заинтересовать

15195. Мағжан - ақынның ақыны 59 KB
  МАҒЖАН: БҰЙЫРСА ШЫРАҚ СӨНБЕС ҰЗАҚ ЖАНАР Жарасбай СҮЛЕЙМЕНОВ ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты. Мағжан Жұмабаев поэзия әлеміндегі жарық жұлдыз қайталанбас құбылыс. Оның қуатты бойға жігер жүрекке от беретін рухты үні ізденістері мен жаңашылдығы қа
15196. Майлықожа Сұлтанқожаұлы 27 KB
  Майлықожа Сұлтанқожаұлы 18351898 Майлықожа Сұлтанқожаұлы қазіргі Оңтүстік Қазақстан облысы Қызылқұм жерінде туып өскен.Әкесі Сұлтанқожа мұсылманша сауаттышағын дәулеттікөзі ашықдіндар адам болған. М...
15197. Марат Отаралиев 47 KB
  Марат Отарәлиев: Тағдырмын ерте жоғалған... Ақын Марат Отарәлиев. Жайсаң еді ғой. Онымен шүйіркелесіп сөйлесу әңгімедүкен құру өзінше бір ғанибет. Осы бір асықтай ғана қатпа қара жігіттің тал бойында қандай тартылыс күші барын қайдам Әйтеуір адам баласына тым үй...
15198. Махамбет Өтемісұлы 45 KB
  Махамбет Өтемісұлы 1803 1846 Махамбет Өтемісұлы 1803 жылы Ішкі Бөкей ордасы қазіргі Батыс Қазақстан облысы Жәнібек ауд. Нарын құмының Жанқұс жерінде туған. 20.10.1846 Қараой өңірі қазіргі Атырау облысы Махамбет ауданында жерденген қазақтың көрнекті ақыны сонымен бірг...
15199. Медетбай Тәжіұлы 22 KB
  Медетбай Тәжіұлы 1850-1928 Табынай Медетбай ақын туралы алғашқы дерек Қазақ қолжазбаларының ғылыми сипаттамасы деген бес томдық энциклопедиялық жинақтың төртінші томында жазылған.Онда Ме...
15200. Мәшһүр Жүсіп 78 KB
  Мәшһүр Жүсіп Атақты ақын ғұлама оқымысты Мәшһүр Жүсіптің көп қырлы талант екені елге мәлім. Қаршадайынан оқыған оқып қана қоймай көңіліне мол дүние тоқыған білімдар. Ақынның 1907 жылы үш бірдей кітабы €œКөп жасағаннан көрген бір тамашамыз€ €œХалахуал€ €œСары...
15201. Міржақып Дулатов 82 KB
  Міржақып Дулатов Халық жүрегіне ерекше қымбат тұлғалардың бірі Міржақып Дулатұлы. Жақаңның бар ғұмыры халқымен тығыз байланысты. Осы арада бір ғана жәйтке тоқталсақ қазақтың азаттық қозғалысының алғашқы сәулесіндей жылт еткен €œСерке€ газетіндегі €œЖастарғ
15202. Молда Мұқан Балтекейұлы 50.5 KB
  СЫР БОЙЫНЫҢ АҚЫНЫ Ш. У. Қасымова № 45 Ақ Орда мектепгимназия Шиелі ауданы Қызылорда облысы Сырдың елі жырдың елі. Сыр өңірі қашаннан ақ ақын жыраулар мен шайырлардан данышпан бишешендерден қалған асыл мұраларды көздің қарашығындай сақтап оны ұрпақтанұ...
15203. Мұрат Мөңкеұлы 46 KB
  Бүкіл ұлттың Мұраты Кеңес кезінде €œзар заман€ ақындарының ішінде жеткіліксіз зерттеген ақындардың бірі Мұрат Мөңкеұлы. 194050 жылдар арасында жарық көрген мектеп оқулықтарында енгізіліп жүрген Мұрат ақын 1947 жылғы атышулы қаулыдан кейін зерттеу объектісінен мүлде ...