90807

Экономикалық ақпараттық жүйе

Лекция

Экономическая теория и математическое моделирование

Қазақстан экономикасының нарықтық қатынастарға енуі объективті түрде ақпараттық нарықтың құрылуын талап етеді. Көптеген дамыған елдерде ақпараттық нарық материалдық өндіріс пен қызмет көрсету салаларын нәтижелі түрде қамтамасыз етіп отыр.

Казахский

2015-06-11

67 KB

3 чел.

Жоспар:

  1.  Кіріспе
  2.  Экономикалық ақпараттық жүйе
  3.  Әдебиеттер

Кіріспе

Қазақстан экономикасының нарықтық қатынастарға енуі объективті түрде ақпараттық нарықтың құрылуын талап етеді. Көптеген дамыған елдерде ақпараттық нарық материалдық өндіріс пен қызмет көрсету салаларын нәтижелі түрде қамтамасыз етіп отыр. Ақпарат қазіргі кезде ұлттық стратегиялық ресурстың бір түріне айналды, және де ол айрықша тауар ретінде жалпы ұлттық өнімнің айрылмас бөлігі бола тұра, ақпараттық өнімдер мен қызметтер нарығында өз сұранысы мен ұсынысына ие.

Қазақстан Республикасы экономикасының ақпараттық аспектісінің қызмет етуі мен дамуы уақыт өте келе аса маңызды орын алуда, сондықтан экономиканың барлық нақты жағдайларын ақпараттық кеңістікте жариялау арқылы, оны Қазақстан Республикасының барлық ресурстарының тиімді әсерлесуін қамтамасыз ететін ғылымға негізделген ақпараттық технологиялардың көмегімен басқаруға мүмкіндік береді.

Көптеген кәсіпорындар нарықтық жағдайда ақпаратты кез келген мүлік секілді сақтауды, қорғауды және пайдалануды талап ететін бағалы ресурс ретінде қарастырады. Өндірістік және шаруашылық қызметті басқаруға қажетті ақпарат алу мақсатында кәсіпорын бухгалтерлік ақпараттық жүйесін құрады. Бухгалтерлік есептегі ақпараттық жүйе – бұл экономикалық объектті басқаруға қажетті ақпаратты жинау, сақтау, жаңарту, өңдеу, қайта өңдеу және оны сыртқа шығару жүйесі.

Бухгалтерлік есептегі ақпараттық жүйесінің қазіргі нарығы өте үлкен қарқынмен дамуда. Оның даму тенденциясын келесідей факторлар арқылы айқындауға болады. Біріншісі Қазақстан Республикасының экономикалық басқару құрылымдарын қайта құрумен және қайта ұйымдастырумен, яғни көптеген шағын кәсіпорындардың, фирмалардың және әр түрлі мүлік нысанындағы банктердің пайда болуымен байланысты.

Екіншісі барлық есеп саясатының, есеп әдістемелері мен әдістерінің өзгеруіне алып келген халықаралық есеп талаптарына сай, Қазақстан Республикасының Бухгалтерлік есеп стандарттарының жасалуы мен енгізілуіне байланысты.

Үшіншісі – бұл қарқынды түрде дербес компьютерлер мен программалық өнімдердің сырттан әкелінуі. Төртіншісі – бұл телекоммуникация құралдарын пайдалану арқылы техникалық және программалық-ақпараттық платформалардың енгізілуіне негізделген жаңа ақпараттық технологиялардың пайда болуы. Бұл бітіру жұмысы іс-сапарлар шығыстары есебінің ақпараттық жүйесіне негізделген. Бітіру жұмыстың мақсаты – кез келген уақытта пайдаланушының сұранысына байланысты ақпаратты алып беруді ұйымдастыруға мүмкіндік беретін, бухгалтерияда ақпаратты өңдеуді автоматтандыруға арналған іссапарлар шығыстары есебінің ақпараттық жүйесін құру.

Экономикалық ақпараттық жүйе

Біздің жаңа қоғамымызда экономикалық, саяси, ақпараттық, ғылыми-техникалық революцияның жетістіктерін пайдалану нәтижесінде жариялылықты, демократияны пайдаланып ұзтаздар оқу-тәрбие процесіне өзгерістер енгізуде.

Республикамызда білім берудің жаңа жүйесі  жасалып, әлемдік білім беру кеңістігіне енуге бағыт алуда. Орта мектептерде жүргізіліп жатқан қазіргі тәжірибелік сынақ жұмыстардың басты міндеті жаңаша оқытудың педагогикалық технологтиясын оқыту үрдісіне енгізу болып табылады. Оқыту технологиясы мектепте оқу үрдісіне қажетті әдіс-тәсіл, амал, дидактикалық  талап сенімді писихологиялық-педагогикалық іс-әрекеттің ақпараттық жүйелі кешені ретінде пайдаланылады /1/.

Экономикалық күшті дамыған елдердің тәжірибесі білім беру жүйесін ақпараттандыру экономика, ғылым және мәдинеттің қарқынды дамуының негізгі кілті болып отыр. Болашақ мұғалімдерді ақпараттық жүйе қоғам жағдайында оқытып, білім алуға, өмір сүруге бейімдеп, білім берудің ғылыми-әдістемелік базасын жасау қажет.

Ақпараттық жүйе бұл объектіні басқаруға қажетті ақпаратты жинау, сақтау, жаңарту, өңдеу және шығарып беру жүйесі. Басқарудың әр түрлі деңгейлері мен салаларына қызмет көрсететін ақпарат жүйесінің айырмашылығына қарамай, олар келесі ерекшеліктермен сипатталады:

  •  ақпараттың негізгі құрлымдық өлшем бірлігін негізгі көрсеткіштер мен құжаттарды өңдеуге бағытталуы;
  •  мәліметтерді үлгілік (модульдік) өңдеу мен есеп айырысу-есептеу кезеңінің байланыстылығы;
  •  уақытқа қарай есептер мен оның шешімдерін қажетті мәліметтермен жабдықтау;
  •  уақытша іс тәжірбиелермен әлемдік-ұйымдастыру құрлымдарына басқарылатын жүйені қатар тізу қажеттілігі.

Қазіргі уақытта әртүрлі мақсатта қолданылатын ақпараттық жүйенің көптеген саны қызмет етеді. Олардың бір-бірінен өзгешелігі келесі белгілермен түрленеді:

  •  бақару объектісінің сипаттамасымен;
  •  ақпараттық жүйені тұрғызу мен жұмыс істеудің жинақталған тәжірибесімен;
  •  басқару және басқарушы жүйелерінің құрылымымен;
  •  мәліметтерді жинауда, өткізіп беруде және өңдеуде қолданылатын жабдықтармен;
  •  ақпараттық жүйенінің басқару объектісінің жетекшілік тұрғысымен және т.б.

Ақпараттық жүйе бұл ақпараттық жүйе (АЖ) жобасы мен ақпаратты-есептеу жүйесінің (АЕЖ) тұратын күрделі жүйе (сурет 1).

Сурет 1. АЖ схемасы

АЖ жобасы- бұл ақпараттық жүйені  тұрғызу мен жұмыс істету шешімдерін сипаттап жазылған техникалық құжат.

Ақпаратты-есептеу жүйесі (AЕЖ), бұл АЖ жобасын жұмыс істеуге бағыталған ұйымдастыру-техникалық кешені. АЕЖ мәліметтерді жинауды, өткізіп беруді, өңдеуді, сақтауды, жинақтап шешімдерге сәйкес қамтамасыз етеді.

АЖ-ның функционалдық бөлімі - бұл басқарудың маңызды бөлігін құрайтын ішкі жүйелердің немесе есептер жиынтығының және есептердің бірігіуі.

АЖ-ны жабдықтау бөлімі- бұл автоматтандырылған тәртіптегі жүйені жұмыс істеуге қажетті шарттардың жиыны.

Техникалық жабдықтауға техникалық жабдықтар жиынтығы жатады.

Программалық, математикалық жабдықтауда машиналық программалардың, алгоритмдердің, математикалық әдістер мен үлгілердің бірігуін қамтиды.

Ақпаратпен жабдықтау - ақпараттық қорларды (кіретін, аралық және шығатын мәліметер), оларды ендіру жабдықтарын құрайды.

Ұйымдастырумен жабдықтау- АЖ-ны тұрғызу мен жұмыс істеуді жабдықтауға арналған. Ұйымдастырумен жабдықтауға АЖ-ны жобалау әдістері мен жабдықтары және жобалық құжаттар жатады.

Құқылық жабдықтау АЖ-ны тұрғызу мен қолданудың заңдылық негіздеріне арналған.

Лингвистикалық жабдықтау ақпаратты және АЖ-нің басқа да элементтерін сипатттап жазу үшін  керекті тілдік жабдықтарды қамтиды /2/.  

Қазіргі кезде оқушылардың білімін, біліктілігін, дағдыларын тексеру үшін оқытудың жаңа технологиясы негізінде дифференциалдық және дербес деңгейлік, ақпараттық жүйелілік ұстанымдарының талаптарын сәйкес өткізілетін әртүрлі сабаққа арналған жаңа тұрпаттағы әдіс-тәсілдерді қажет етеді.

Ұсынылып отырған оқушылардың білімін тексерудің ақпараттық жүйесін құру проектісінде келесі мақсаттар ұсынылады:

  •  шешімді қабылдау сапасын көтеру мен жеделдік негізінде ақпраттық жүйенің қызметінің тиімділігін арттыру;
  •  педагогтардың еңбек өнімділігін арттыру және жұмыс жеделдігін жаңарту;
  •  педагогтарды өз уақтысында барлық ақпараттармен қамтамасыздандыру;
  •  білім сапасын көтеру;
  •  құжат алмасу қағаз көлемін қысқарту.

Дербес компьтерлер негізінде оқушылардың білімін тексерудің ақпараттық

жүйесін құру қамтамасыздандырады:

  •  пайданланушыға қарапайымдылықты және ыңғайлылықты;
  •  пайдаланушы педагогтардың нақты функцияларын тез игеруді;
  •  ақпараттық жүйені іске асыруды;
  •  оқушылардың білімін тексерудің сапасын көтеруді;
  •  жоғарғы деңгейдегі сенімділікті, т.б.

Оқушылардың білімін тексерудің ақпараттық жүйесінде «Администратор», «Педагог», «Оқушылар», «Дисциплина» мәліметтер базасы қызмет етеді. Мәліметтер базасын жоғарғы деңгейдегі  қолданбалы программалар аралығында (Access, Paradox, Clipper т.б.) ұйымдастыру мүмкіншілігі бар. Ұсынылып отырған оқушылардың білімін тексеру проктісінің програмалық жабдықталуы, мәліметтер базасын басқару жүйесінің Delphi 7 ортасында ұйымдастырылған.

Білімді тексеру мен бағалау үш түрлі қызмет атқарады: бақылаушылық, білімділік, тәрбиелік. Проектіде оқушылардың білімін тексерудің негізгі түрлерін қамтиды:

  •  күнделікті тексеру;
  •  қорытынды тексеру. Бір тақырыпты, бөлімді өткеннен кейін жалпы тақырып, тарау, бөлім бойынша тексеру;
  •  жекелеп (даралап) сұрау. Мұны күнделікті және қорытынды тексеруде де қолдануға болады. Даралап тексерудің ұтымдылығы-баланың білімін мұхият тексеруге болады. Бірақ оның кемшілігі сабаққа 3-4 баладан артық жауап бере алмайды. Жекелеп сұрауға уақыт көп кетеді;
  •  топтап тексеру ( фронтальный ) немесе құрама жауап беру. Мұны да күнделікті тексеру мен қорытынды тексеруде қолануға болады. Бұл тексерудің ұтымдылығы- көп баладан жауап алуға болады. Оның қолайсыздығы да бар. Ол білімді терең тексеруге болмайды;
  •  жазбаша үй тапсырмасын тексеру;
  •     емтихан;
  •  тест;
  •  сұрақ-жауап;
  •  оқушылардың ойлау логикасын қалыптастыруға арналған әдістер (сөз жұмбақтар, ребустар, фильворд, т.б.);
  •  деңгейлеп тексеру;
  •  есеп шығару тәсілі т.б.

Сонымен, оқушылардың білімін тексерудің ақпараттық жүйесі  білімді тексеруді педагогикалық басқаруға қажетті ақпаратты жинау, сақтау, жаңарту, өңдеу және шығарып беру жүйесі болып саналады.Міне осындай жаңа педагогикалық технологияның көмегімен оқушылардың білімін тексерудің әділдігін, тиімділігін артыруға,  болады.

Әдебиеттер

1. Т.Б.Бегалиев. Педагогика.Тараз, 2000.

2. 3. Н.А.Гайдамакин. Автоматизированные нформационые системы, базы и банк данных.Москва: «Гелиос АРВ» 2002.

АЖ

Ж

жобасы

АЕЖ

Педагогикалық басқару


 

А также другие работы, которые могут Вас заинтересовать

15362. Методика проведения социометрического исследования 301 KB
  ВВЕДЕНИЕ Создание и развитие социометрической методики связано с именем известного в практической психологии человека Якобом Леви Морено. Еще в ЗОе годы он создал социометрию как удобную в практике методику для изучения эмоциональных связей в группе. Связи тако
15363. Нормирование труда как функция организации труда 170 KB
  Научно обоснованные нормы труда позволяют оценить результаты трудовой деятельности каждого работника, каждой бригады и сравнить их результаты. Только при сравнении выявляются передовики и отстающие.
15364. Нормирование труда. Принципы, методы, формы 91.5 KB
  Введение За последние годы произошли радикальные сдвиги в общественнополитической и экономической жизни страны. Курс проводимых реформ радикально преобразил социальнотрудовую сферу. В условиях растущих экономических и социальных трудностей проблемы отношен...
15365. Организация работы центра закупки вычислительной техники АВЕРС 3.44 MB
  Цель маркетинговой деятельности этих предприятий – получение определённых коммерческих результатов с помощью наиболее эффективного управления собственными ресурсами, удовлетворяя потребности заказчиков эффективнее, чем конкуренты...
15366. Основные критерии оценки предпринимательских рисков 276.5 KB
  Основные критерии оценки предпринимательских рисков Введение Предпринимательская деятельность как функция управления имеет свою историю и динамику развития. Исходя из истории развития категории предпринимательства в современных трактовках научных деятелей в с
15367. Основные понятия аудита и аудиторской деятельности 195.5 KB
  Аудит – это вид деятельности, заключающийся в сборе и оценке фактов, касающихся функционирования и положения экономического объекта (самостоятельного хозяйственного подразделения) или касающихся информации о таком положении и функционировании...
15368. Анализ развития перестрахования в России 247.5 KB
  Содержание Введение 1. Понятие перестрахования и его назначение 1.1 Сущность и теоретические основы перестрахования 1.2 Виды перестрахования 1.3 Функции перестрахования 1.4 Нормативноправовая основа перестрахования 2. Анализ развития перестрахования в России ...
15369. Повышение эффективности производства подсолнечника на примере ООО Лосево 1.28 MB
  Основы экономики производства подсолнечника 5 Народнохозяйственное значение производства подсолнечника 5 Состояние и основные тенденции развития рынка 9 подсолнечника в России Краткая характеристика ООО Лосево
15370. Понятие и виды освобождения от наказания 191.5 KB
  Проявившиеся в последнее время тенденции широкого применения к лицам, впервые совершившим преступления не только небольшой, но и средней тяжести, института освобождения от наказания, нуждается в дальнейшем изучении с целью выявления необходимости последующего изменения уголовного закона и эффективности его применения